Αίτια και αποτελέσματα

 Είναι ευτύχημα που ανάμεσα στις πολεμοχαρείς ιαχές που κατισχύουν τις μέρες αυτές υπάρχουν και πιο συνετές φωνές που εστιάζουν στα δεινά των συγκρούσεων αλλά και στα συμφέροντα που τις συδαυλίζουν. Έτσι, σήμερα στην Καθημερινή η Τασούλα Καραϊσκάκη εκθέτει κάτι που άλλοτε θεωρούσαμε επιστημονική φαντασία και τώρα το βλέπουμε στην πράξη: ότι στρατιωτικές επιχειρήσεις μεγάλης κλίμακος σχεδιάζονται από συστήματα τεχνητής νοημοσύνης (ΤΝ), με ταχύτητα ασύλληπτη για τα δικά μας μέτρα. Το αποτέλεσμα; Με τα λόγια της αρθρογράφου, «όταν επιταχύνεται η λήψη απόφασης, η ανθρώπινη κρίση περιθωριοποιείται». Το «σπεύδε βραδέως» των αρχαίων αυτό ακριβώς επεδίωκε να προλαμβάνει. Και όπως συμβαίνει και με άλλες εφαρμογές της ΤΝ, σιγά-σιγά ο άνθρωπος χάνει τελείως την κριτική ικανότητα και αφήνει τις αποφάσεις στον αυτόματο πιλότο, με συνέπειες που δεν μπορούν να εκτιμηθούν από κανένα έξυπνο σύστημα.

     Εξάλλου, στη σελίδα των επιστολών, ο Στ. Σταμέλλος παρουσιάζει με λιτό τρόπο τους κερδισμένους των πολέμων. Παραθέτει αποσπάσματα από το βιβλίο ‘Το δόγμα του σοκ’ της Ναόμι Κλάιν, δείχνοντας τις πολεμικές βιομηχανίες, τις εταιρείες πετρελαίου, τις κατασκευαστικές επιχειρήσεις και άλλα οικονομικά συμφέροντα, που τρίβουν τα χέρια τους διότι εξαντλούνται τα αποθέματα όπλων και ανεβαίνουν οι παραγγελίες. Γράφει:  «Το αν ολόκληρες κοινωνίες διαλύονται, αν λαοί ξεριζώνονται, αν το μίσος παγιώνεται για γενιές, δεν αποτυπώνεται σε κανένα χρηματιστηριακό ταμπλό». Και καταλήγει: «Η ανθρώπινη ζωή παραμένει η πιο φθηνή πρώτη ύλη στο πιο ακριβό εμπόρευμα, τον πόλεμο».

     Ας κλείσω με κάτι ακόμη. Οι Αμερικανοί έχουν ένα σλόγκαν, παρμένο από τις ταινίες γουέστερν: «Shoot first and ask questions afterwards» (πρώτα πυροβολείς και μετά κάνεις ερωτήσεις), και προφανώς αυτό εφαρμόζουν στην πράξη. Για τις απαντήσεις θα πρέπει να περιμένουμε στο ακουστικό μας. Ας ελπίσουμε ότι δεν θα μας σπάσουν τα τύμπανα.