[Η Δέσποινα Χίντζογλου-Αμασλίδου είναι φίλη και συνάδελφος, που μετά την ‘αποστρατεία’ της από την ιατρική επιδίδεται συστηματικά στην ιστορία και το γράψιμο, με ιδιαίτερο ενδιαφέρον και αγάπη για το Βυζάντιο, την Καππαδοκία και την πόλη της Θεσσαλονίκης, αλλά και με την ελληνική παράδοση γενικότερα (για τα βιβλία της βλ. ΕΔΩ). Το παρακάτω ομότιτλο κείμενό της αναρτάται με την άδειά της, ως επίκαιρο αφιέρωμα στις μέρες που περνούμε.]
«Έλαμψεν ο ναός και ήστραψεν εις τον θόλον ο Παντοκράτωρ. Μαρμαίρουσιν αι μορφαί του θείου βρέφους και της αμώμου λεχούς, στίλβει ο χρυσός, ευωδιάζει ο λίβανος, βαλσαμώνει η σμύρνα και φαντάζεταί τις ότι ακούει το Δόξα εν υψίστοις Θεώ… Θάλπος εθώπευσε την ψυχήν των προσκυνητών»!
Έτσι περιγράφει ο Παπαδιαμάντης τη λειτουργία των Χριστουγέννων στο διήγημά του «Στον Χριστό στο κάστρο». Με τη βάρκα καρυδότσουφλο στο κύμα, και τον χιονιά να τους αντιπαλεύει άκαρδα, οι ευλαβείς προσκυνητές σκαρφάλωσαν στο γρανιτένιο κάστρο. Κατάκοποι, βρεγμένοι και μελανιασμένοι απ’ το κρύο έφτασαν στον Χριστό στην παλιά εκκλησία. Παπάς και ψάλτης είπαν όλα τα γράμματα, έκαναν και τις τερεριστές βηματισιές τους κι έγινε η μικρή εκκλησιά… ουρανός, με τον «Κύριον του παντός» χαμογελαστό στη μέση του! Έφαγαν, ευφράνθηκαν και ξάπλωσαν να ζεσταθούν και να κοιμηθούν «εν μέσω αφθόνων πυρών».
Ποιος και πότε μπόρεσε να γιορτάσει και να τιμήσει τα Χριστούγεννα με ανάλογο τρόπο; Πολύ λίγοι.
Την καμπάνα δεν την «ακούμε» κι ο δρόμος για την εκκλησία μάς φαίνεται μακρύς και κρύος.
Δε βλέπουμε τις μορφές του βρέφους και της λεχώνας να λάμπουν σαν το μάρμαρο, δε βλέπουμε τη σμύρνα να βαλσαμώνει την πανάκριβη ρητίνη της και μαζί χάνουμε τις ευωδιές του λιβανιού, τους ύμνους και τα τεριρέμ. Τα χάνουμε όλα.
Μόνο το τραπέζι νοιαζόμαστε, κι αυτό για μας και τους αγαπημένους μας, και όχι για τους μόνους και τους φτωχούς. Έτσι βραδιαζόμαστε άδειοι και χαμένοι, χωρίς το «πνεύμα των Χριστουγέννων» και χωρίς τη «Δόξα στον ύψιστο Θεό…» που ούτε την ξέρουμε, ούτε την ψάλλουμε.
Γι’ αυτό τελικά γλυκό «θάλπος» δε «θωπεύει» τις ψυχές μας μέρες που ’ναι, και γι’ αυτό μακαρίζουμε και ζηλεύουμε λίγο εκείνους τους απλούς και ευσεβείς προσκυνητές του Παπαδιαμάντη!
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου