Ο τελευταίος πολεμιστής

Πληροφορήθηκα χθες ότι πέθανε στο Τόκιο σε ηλικία 91 ετών ο τελευταίος Ιάπωνας μαχητής του 2^ου Παγκοσμίου Πολέμου. Ο Hiroo Onoda έγινε διάσημος όταν το 1974, σχεδόν τριάντα χρόνια μετά τη λήξη του πολέμου, πείσθηκε να παραδοθεί στη ζούγκλα των Φιλιππίνων όπου κρυβόταν πιστεύοντας ότι ο πόλεμος συνεχίζεται. Στο διάστημα αυτό ο Onoda συγκρούσθηκε συχνά με στρατιωτικές δυνάμεις που πίστευε ότι αντιπροσώπευαν τον εχθρό και σκότωσε μέχρι και 30 ανθρώπους. Οι σύντροφοί του είχαν παραδοθεί το 1950, ενώ απέμεινε άλλος ένας που σκοτώθηκε σε συμπλοκή το 1972. Ο ίδιος συνέχισε να κρύβεται και να «πολεμά», και μόνο όταν ο πρώην διοικητής του πήγε στις Φιλιππίνες και μίλησε μαζί του πίστεψε ότι ο πόλεμος είχε πράγματι τελειώσει και ότι δεν του έλεγαν ψέματα στα πλαίσια μιας παγίδας για να τον συλλάβουν.

     Διαβάζοντας  μια τέτοια είδηση από τη μια θαυμάζει κανείς το ακατάβλητο ηθικό του ανθρώπου αυτού που θεωρούσε ότι υπηρετεί την πατρίδα και τον αυτοκράτορά του, ενώ από την άλλη εντυπωσιάζεται για το ότι μπορεί κανείς να επιμένει σε μια πλάνη και ψευδαίσθηση σε βαθμό έσχατης αυταπάρνησης. Δεν ξέρω τι από τα δυο να κάνω, αλλά θυμάμαι την ευαγγελική ρήση ότι «οι υιοί του αιώνος τούτου είναι φρονιμότεροι από τους υιούς του φωτός στη γενεά τους». Σε κάθε περίπτωση, ένα δίδαγμα.

Κέρασμα

Εόρτιος ημέρα η σημερινή, ευχαριστώ προκαταβολικά για τις ευχές σας, και αντί για λικέρ και σοκολατάκι παραθέτω ένα νόστιμο σχόλιο αναγνώστη από την ηλεκτρονική Καθημερινή σε χθεσινό άρθρο για τις τριτοβάθμιες σχολές ανά την Ελλάδα και τη λογική της εγκατάστασής τους:

‘Με την ευκαιρία να τονίσω ότι το χωριό μου, το Μικρομέρι του νομού Μαραβυτινίας, δικαιούται να υποδεχθεί πανεπιστημιακή και πολυτεχνική σχολή. Εχει 652 κατοίκους, 18 ενοικιαζόμενα δωμάτια (που μπορεί να γίνουν 80-90), 3 ταβέρνες και 2 σουβλατζίδικα, και 1200 γιδοπρόβατα. Εχει όμως και ιστορική παράδοση, που πρέπει επιτέλους ν’ αναγνωρισθεί. Στο χωριό αυτό, επί κλεφτουριάς, συνήθιζαν οι κλέφτες να ψήνουν αρνί με τον γνωστό κλέφτικο τρόπο (παραχωμένο στο χώμα με κληματόφυλλα). Δεν πρέπει λοιπόν να ιδρυθεί σχολή τεχνολογίας τροφίμων; Επίσης, οι κάτοικοι τιμούν την αρχιτεκτονική παράδοσι του Μικρομερίου, γι’ αυτό και έχουν κτίσει μόλις 32 αυθαίρετα. Δεν πρέπει να γίνει αρχιτεκτονική σχολή; Μετά, στο καφενείο όλοι ομιλούν για πολιτική και σχεδιάζουν το μέλλον της Ελλάδος. Δεν πρέπει να γίνει σχολή πολιτικών επιστημών; Το βενζινάδικο στην άκρη του χωριού νοθεύει την βενζίνη, αι δε ταβέρνες το κρασί. Δεν θα πρέπει να γίνει λοιπόν σχολή χημείας, αφού οι λεβέντες Μικρομερίτες έχουν τέτοια έφεσι στην χημεία; Μετά, ένας Μικρομερίτης, την 10ετία του 1920, είχε γίνει καπετάνιος σε καράβι στην γραμμή Πειραιάς-Αλεξάνδρεια. Δεν θα πρέπει, τιμής ένεκεν, να γίνει σχολή εμποροπλοιάρχων στο χωριό; Θέλω να ειπώ, το χωριό μας είναι ηρωικό, τηρεί παραδόσεις, τιμά το ελληνικό όνομα, σε αντίθεσι με πολλά άλλα υποδεέστερα μέρη. Κι όμως αυτά έχουν πανεπιστήμιο ή ΤΕΙ, εμείς όχι. Δεν είναι αδικία αυτό;’    [Σχολίασε ο Ν. Πειρουνάκης]

Ανανέωση

Οι υπολογιστές είναι μέρος της ζωής μας και εργαλείο καθημερινής χρήσης, αλλά έχουν κι αυτοί τα όρια ηλικίας τους. Έτσι, έχοντας οικτίρει εμμέτρως στο παρελθόν τον... τρίτης ηλικίας υπολογιστή μου που έσερνε τα πόδια του, αποφάσισα να τον αντικαταστήσω. Για όσους δεν γνωρίζουν τα σχετικά, μπορεί κανείς είτε να πάρει έναν έτοιμο, με τις προδιαγραφές και τα εξαρτήματα που έχει επιλέξει η κατασκευάστρια εταιρεία, είτε να τον κόψει και ράψει στα μέτρα του. Επέλεξα τη δεύτερη λύση, με την βοήθεια ενός πανέμπειρου φίλου και συμβούλου. Ομολογώ ότι η όλη διαδικασία με εντυπωσίασε. Διάλεξε ένα ένα τα κομμάτια από την σχετική ιστοσελίδα («Αυτό δεν θα το επέλεγα, εκείνο έχει τις καλύτερες κριτικές» κ.ο.κ.), και η παραγγελία έγινε τηλεφωνικά, με τους αντίστοιχους κωδικούς αριθμούς. Σε 24 ώρες ο υπολογιστής βρισκόταν έτοιμος στο σπίτι. Το επίθετο ‘έτοιμος’ είναι βέβαια σχετικό: χρειάσθηκαν τέσσερεις ώρες εργασίας για να μεταφερθεί το υλικό (προγράμματα και αρχεία) του παλιού στον καινούργιο και να αρχίσουν τα πάντα να δουλεύουν σε ρυθμό... 2014. Η περίοδος εκμάθησης προχωρεί σχετικά ομαλά, και μάλλον ανώδυνα.
     Το εντυπωσιακό είναι με πόση ευκολία κομμάτια και προγράμματα από διαφορετικούς κατασκευαστές ‘δένουν’ μεταξύ τους και απαρτίζουν ένα λειτουργικό σύνολο που εκτελεί τόσες και τόσες διαφορετικές εργασίες. Δεν θα μπορούσε άραγε αυτό που ονομάζουμε ‘κρατική μηχανή’ να λειτουργεί το ίδιο αρμονικά και να παράγει εξίσου καλά αποτελέσματα; ΄Ισως κι εκεί να είναι θέμα επιλογής και συναρμολόγησης των ‘κομματιών’. Και ανανέωσης, όταν χρειάζεται.
     Το άλλο εντυπωσιακό είναι ότι ο νέος υπολογιστής στοίχισε τα μισά χρήματα από εκείνον που αντικατέστησε, με προδιαγραφές και επιδόσεις που ούτε να φαντασθεί κανείς θα μπορούσε πριν ένδεκα χρόνια. Να λοιπόν που υπάρχουν και τιμές που πάνε προς τα κάτω. Αντίθετα με τα τρόφιμα και άλλα είδη πρώτης ανάγκης. Μάθημα;

Υποψία

«Γιατρέ, πές μας από την πείρα σου τι νομίζεις ότι είναι αυτό;» 

     ‘Αυτό’ είναι ό,τι δεν θα ήθελα να έχει κανένας. Δεν χρειάζεται ιδιαίτερη πείρα για να αποφανθεί κανείς. Στην ακτινογραφία μια μεγάλη μάζα καταλαμβάνει τον μισό πνεύμονα, και σε συνδυασμό με τα υπόλοιπα στοιχεία του ιστορικού και τα ευρήματα της εξέτασης λένε ότι εδώ πρόκειται για Κ κεφαλαίο--μόνο η ιστολογική επιβεβαίωση απομένει. Τι μπορώ όμως να πω στον άνθρωπο αυτό για τη μοίρα της γυναίκας του (κάτω από πενήντα) που παρακολουθεί τη συζήτηση με στωικό πρόσωπο και κρύβοντας μέσα της τις όποιες ανησυχίες έχει; Καταφεύγω σ’ ένα συνηθισμένο ‘τέχνασμα’, όχι ψέμα, που αποτελεί συγχρόνως και μια πλάγια προειδοποίηση για όσα θα αναγκασθώ να τους πω τις επόμενες ημέρες. «Στην ιατρική η υποψία είναι διαγνωστικό εργαλείο», τους λέω. «Αν δεν υποψιασθείς κάτι, δεν θα το ψάξεις και δεν θα το βρεις ποτέ [κάτι που κάθε γιατρός μαθαίνει συνήθως από πικρή πείρα]. Έτσι, είναι προτιμότερο να σκέφτεσαι από την αρχή το πιο δύσκολο. Αν αποδειχθεί ότι τα πράγματα δεν είναι άσχημα, πρώτος εγώ θα πω δόξα τω Θεώ». Δέχονται με κάποια ικανοποίηση την απάντηση και φεύγουν για να κάνουν τις εξετάσεις που τους προτείνω. Η ψυχή τους ξέρει με πόση αγωνία, αλλά και με πόσο κουράγιο.

     Όσο για τη δική μου ψυχή, αυτός δεν ήταν ο μόνος καρκίνος της ημέρας σε νέο ασθενή...

"Μωραίνει Κύριος..."

Το θέμα έχει πολυσχολιασθεί, και ήδη βαδίζει για τη χώρα της λήθης, αλλά ίσως δεν πρέπει να το αφήσουμε να περάσει έτσι. Σε επαρχιακό πρωτοχρονιάτικο καρναβάλι ένας βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ αποφάσισε να ντυθεί παπάς και να διακωμωδήσει τη Θεία Λειτουργία ‘κοινωνώντας’ τους περαστικούς από το ύψος του σχετικού άρματος, στα πλαίσια της ‘κηδείας του μνημονίου’ (!). Σ’ αυτούς έσπευσαν να λάβουν την προσφερόμενη ‘ευλογία’ κόλλησε και μια τοπική βουλεύτρια της ΝΔ, προφανώς υπεράνω ιδεολογικών και κομματικών διαφορών. Ακολούθησε ο ανάλογος θόρυβος, με καταδικαστικές ανακοινώσεις μητροπολιτών και αντιρρητικά άρθρα δημοσιογράφων και λοιπών, και με σχόλια του τύπου ‘ουαί υμίν... υποκριταί’ από αναγνώστες εφημερίδων και ιστολογίων που τα μόνα βιβλικά κείμενα που γνωρίζουν είναι εκείνα που τους βολεύουν: επικαλούνται με ζήλο την Γραφή όταν θέλουν να επικρίνουν τους άλλους, ενώ ζητούν το έλεος και την επιείκεια των επισκόπων για τις... χαριτωμένες ανοησίες των πολιτικών και άλλων δημοσίων ανδρών. Επιτέλους,  ή δέχονται το Ευαγγέλιο (άρα σέβονται και οι ίδιοι τη διδασκαλία του) ή δεν το δέχονται, οπότε η επίκλησή του είναι αντίθετη στα πιστεύω τους. Σε κάθε περίπτωση, είναι δυστύχημα που η αφροσύνη έχει καταντήσει αποδεκτή συμπεριφορά για δημόσια πρόσωπα, που γελοιοποιούν με τον τρόπο αυτό τους θεσμούς που υποτίθεται ότι εκπροσωπούν και υπηρετούν. Όσο για το γνωμικό του τίτλου, ισχύει τόσο για ανθρώπους όσο και για λαούς. 

Προεδρία

Από την πρωτοχρονιά η χώρα μας έχει την προεδρία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το τρέχον εξάμηνο. Χθες μάλιστα έγινε και η σχετική επίσημη τελετή εν Αθήναις. Με τις υγείες μας λοιπόν! Ούτε θριαμβολογία όμως χρειάζεται ούτε ιδιαίτερο καμάρι. Πρόκειται για ρόλο που αναλαμβάνει κάθε χώρα με τη σειρά της, και δεν αποτελεί επιβράβευση για κάποιο κόπο, άρα συγχαρητήρια δεν μας χρειάζονται: ήρθε η σειρά μας και την πήραμε, δεν πετύχαμε στις εξετάσεις του ΑΣΕΠ. Ακόμη, είναι ρόλος εμβληματικός, τυπικός, χωρίς ουσιαστικές αρμοδιότητες. Δεν μπορεί να υπαγορεύσει ή να αλλάξει πολιτικές και γραμμές πλεύσης που σχεδιάζουν άλλα όργανα της Ένωσης, συχνά χωρίς να ρωτούν ούτε την προεδρεύουσα ούτε καμία άλλη χώρα. Αν στο τέλος του εξαμήνου μας έχουμε καταφέρει κάτι διαφορετικό από αυτά που ισχύουν μέχρι τώρα, όπως π.χ. να εισηγηθούμε διαφορετικό τρόπο του είναι (που θα έλεγε και ο Χρ. Γιανναράς), ποιοτικά ανώτερο του έχειν και του φαίνεσθαι, ίσως θα μπορούμε να διεκδικήσουμε κάποιο εύσημο. Μέχρι τότε, μικρό καλάθι ας κρατούμε και χαμηλά ας κοιτάζουμε.  

Προ... παιδεία

Μου δόθηκε αφορμή αυτές τις μέρες και έκανα κάποιες σκέψεις. Λοιπόν, τόσα χρόνια πηγαίνουν τα παιδιά σχολείο στην Ελλάδα, υποτίθεται για να ‘παιδεύονται’, και το μόνο που μαθαίνουν (με τη βοήθεια των φροντιστηρίων) είναι πώς να περάσουν στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, ώστε να καθυστερήσουν την είσοδό τους στην καταγεγραμμένη ανεργία. Αυτό που δεν φαίνεται να μαθαίνουν ποτέ και πουθενά είναι το ‘πολιτεύεσθαι’ (αυτό που παλαιότερα ονομάζαμε αγωγή του πολίτη), το πώς λειτουργούν οι θεσμοί του κράτους, ποιες είναι οι συνέπειες των πράξεών τους και οι ευθύνες που απορρέουν από αυτές. Αντίθετα, μαθαίνουν από την περιρρέουσα ατμόσφαιρα το ‘έτσι γουστάρω’, την αντιλογία, την συνεχή διαμαρτυρία (ασχέτως θέματος), την ανευθυνότητα, τον τσαμπουκά, την άμυαλη βία προς έμψυχα και άψυχα, με αρωγούς και συνηγόρους τα κόμματα, τα ποδοσφαιρικά σωματεία, τους δασκάλους (ενίοτε δε και τους γονείς), και αποδέκτη της απαιδευσίας τους όλη την κοινωνία. Επισκέφθηκαν άραγε ποτέ μια αίθουσα δικαστηρίου για διδακτικούς λόγους, πριν να φθάσουν να την γνωρίσουν μια μέρα ως κατηγορούμενοι; Ίσως μια τέτοια επίσκεψη θα ήταν πιο χρήσιμη από εκείνες τις 'στημένες' στο Κοινοβούλιο. Το παράδειγμα δεν είναι το μόνο, αλλά αναφέρεται ενδεικτικά για να καταδείξει τις πρακτικές ελλείψεις του παιδευτικού μας συστήματος.

Το αντίδοτο της καρέκλας

 

 

Βαρέθηκα να κάθομαι, πρέπει οπωσδήποτε να βαδίσω.

     Καιρός ιδανικός: ήλιος χωρίς ζέστη, δεν βρέχει, δεν έχει ομίχλη, αέρα, τέλος πάντων μετεωρολογικά φαινόμενα. Μια τυπική Αλκυονίδα.

     Εξάλλου, η αναπλασμένη παραλία έχει παραδοθεί στην απόλαυση των πεζών, και θα πρέπει να τη δούμε.

     Φύγαμε λοιπόν!

     Κόσμος πολύς, κάθε ηλικίας. Μονοί, διπλοί και πολλαπλοί, σε ποικίλους συνδυασμούς αριθμών και φύλων. Γονείς και παιδιά, παππούδες και εγγόνια, ομάδες, φίλοι, ζευγάρια. Λαοί, φυλές και γλώσσες διάφορες. Πεζοί και ποδηλάτες, ιστάμενοι και καθήμενοι, τρέχοντες και βαδίζοντες, αθλούμενοι και περιπατητές.

     Κάθε είδους ενδυματολογική προτίμηση, σε σχήματα, μεγέθη, χρώματα. Παλτά κουμπωμένα μέχρι το σαγόνι, ανοιχτά σακάκια, μπουφάν και ζακέτες, αθλητικές φόρμες και κολλάν κάθε χρώματος και κοπής, κασκόλ και καπέλα, τραγιάσκες, μπερέδες, σκουφιά πλεχτά με φούντες και χωρίς. Κι ένας μοναχικός παππούς που βαδίζει γυμνός από τη μέση και πάνω, αψηφώντας τη θερμοκρασία και τα βλέμματα των περαστικών.

     Ποδήλατα όλων των μεγεθών και κλάσεων, από τα βρεφικά μέχρι τα αθλητικά (κάπου είδα και μερικά του Δήμου), και πατίνια διαφόρων τύπων.

     Σκυλιά σε ράτσες που κυμαίνονται από τα τσιχουάουα μέχρι τα γερμανικά λυκόσκυλα. Γενικά ήσυχα, δεν βλέπω κανένα να καυγαδίζει.

     Φλυαρίες και γέλια και πιο σοβαρές κουβέντες.

     Ατμόσφαιρα που δελεάζει τον φωτογραφικό φακό: μηχανές και κινητά δίνουν και παίρνουν. Στημένες πόζες και απροσδόκητα ενσταντανέ.

     Κήποι με διάφορα ονόματα: των ήχων, του ίσκιου, των ρόδων, του απογευματινού ήλιου, της μνήμης, των γλυπτών (δεν τα είδα—αναμένονται προσεχώς;). Κάποιους τους ξέραμε, προστέθηκαν και μερικοί ακόμη. Τι περίεργο όμως, όλοι ίδιοι μοιάζουν!

     Το ηλιοβασίλεμα στο Θερμαϊκό μαγευτικό, όπως πάντα.

     Οι ομπρέλες και ο Μεγαλέξανδρος στη θέση τους, ορόσημα της πόλης. Όπως κι ο Λευκός Πύργος.

     Η σκούνα σαλπάρει με τη δύση του ήλιου, φορτωμένη ρομαντικούς εκδρομείς.

     Κάνω τη διαδρομή Μέγαρο (σχεδόν) – Λευκός Πύργος με επιστροφή. Τρία τέταρτα προς τη μια κατεύθυνση, με στάσεις για φωτογραφίες, μισή ώρα με γοργό βήμα προς την άλλη. Για την άσκηση.

     Ο ιδρώτας και οι ανεβασμένες σφύξεις μου λένε ότι πέτυχα το ζητούμενο: να βγάλω από πάνω μου λίγη από τη σκουριά της καρέκλας.

     Και χωρίς να διαμαρτυρηθεί το πόδι μου.     

     Τελικά η παραλία της Θεσσαλονίκης είναι ένα μεγάλο θεραπευτήριο, ψυχών τε και σωμάτων. Καλά θα κάνουμε να την εκμεταλλευόμαστε, και να είμαστε ευγνώμονες για την ύπαρξή της.

 

 

Ανταποδόματα

Εδώ και μέρες, και σήμερα από το πρωί, θέμα δημόσιας συζήτησης στα Μέσα είναι οι ‘μίζες’ για τα εξοπλιστικά προγράμματα της χώρας. Ειδικοί και μη, στρατηγοί, δικηγόροι, δημοσιογράφοι και λοιποί, ξαφνικά (μα εντελώς!) ανακάλυψαν (!) ότι κάθε αγορά για την ενίσχυση της εθνικής άμυνας συνδέεται με ‘ανταποδοτικά ωφέλη’ προς εκείνους που την εγκρίνουν (ή ακόμη και προς εκείνους που απλώς δεν την απορρίπτουν). Και ο αφελής πολίτης παρακολουθεί με ανοιχτό στόμα και γουρλωμένα μάτια τον διάλογο, ακούει για ποσά που δεν τα έχει δει στον ύπνο του και που εγκαταλείπονται ‘αφελώς’ στο γραφείο ενός γραμματέα ή άλλου στελέχους επιτροπής, πονηρεύεται, και διαλογίζεται: Αν τόσα έπαιρνε ο γραμματέας, πόσα αναλογούσαν στον υπουργό; Οι υπόλοιποι της επιτροπής δεν είχαν γνώση της συναλλαγής; Μόνο τότε γίνονταν αυτά; Μόνο στην άμυνα γίνονται αυτά; Η υγεία, τα δημόσια έργα, η ανάπτυξη, το εμπόριο, η ναυτιλία είναι χώροι άμοιροι τέτοιων φαινομένων;
     Ας αφήσουμε κατά μέρος την υποκρισία με την οποία συζητούνται τα θέματα αυτά από όλους που μέχρι χθες 'δεν γνώριζαν'. Επειδή η υποψία είναι δέντρο που αν σπαρεί μια φορά δεν ξερριζώνεται εύκολα, κάθε δημόσιο αξίωμα που με την υπογραφή του επιβαρύνει τον κρατικό προϋπολογισμό και αυξάνει το κοινό χρέος όλων μας αυτόματα θα πρέπει να γίνεται αντικείμενο εξονυχιστικής έρευνας. Κανείς βέβαια δεν θέλει να μπουν αθώοι και ένοχοι στο ίδιο τσουβάλι. Ωστόσο, αν υποθέσουμε ότι κάποιος δεν παίρνει μεν ο ίδιος χρήματα, ανέχεται όμως να τα παίρνουν οι άλλοι γύρω του (και να κλείνουν πονηρά το μάτι ο ένας στον άλλο για τη δική του αφέλεια), δεν φέρει την ευθύνη για την συγκάλυψη παράνομης δραστηριότητας; Μήπως τελικά το ‘τεκμήριο της αθωότητος’ λειτουργεί ως άσπρη μπογιά;  

Ιατρικά

Πρώτη κανονική εργάσιμη του νέου χρόνου σήμερα, και το μενού είχε λίγο απ’ όλα:
     - Μια γηραιά δασκάλα μου έφερε ένα σετ τομογραφίες. Όχι αξονικές ή μαγνητικές, αλλά από τις άλλες, τις πρωτότυπες, που χρησιμοποιούσε μέχρι πριν τριάντα χρόνια η ιατρική σε μια προσπάθεια να δει λίγο βαθύτερα στο ανθρώπινο σώμα. Ξεπερασμένες πλέον χωρίς επιστροφή, αποτελούν μουσειακό είδος στην ιστορία της μακροχρόνιας μάχης της διάγνωσης.
     - Ένας παππούς σχεδόν εκατό χρονών που δεν είχε πάει ποτέ στο γιατρό ήρθε με δύσπνοια. Σε τέτοια ηλικία τα δυο λίτρα υγρό που περιβάλλουν τον πνεύμονά του δεν είναι ιδιαίτερα ευοίωνα. Το εργαστήριο θα μας το δείξει.
     - Ηθοποιός σημαίνει... βήχας, κάτι βέβαια που δεν το θέλεις όταν μιλάς και τραγουδάς επί σκηνής. Ζητείται θεραπεία το συντομότερο. Φωνητική ανάπαυση ίσως; Θεραπεία ζήτησε, όχι καταδίκη!
     - Ένας όζος στον πνεύμονα δεν είναι καλό σημάδι σε μια καπνίστρια, ιδίως όταν δεν υπήρχε πριν τρία χρόνια. Η αφαίρεση είναι ο καλύτερος τρόπος να φύγει και το άγχος και η ρίζα του. Μαζί με το τσιγάρο.
     -  Μια παλιά μου ασθενής έχει τα ίδια συμπτώματα της ίωσης που πέρασα κι εγώ πρόσφατα. Η προσωπική εμπειρία μου επιτρέπει να της δώσω συμβουλές και πρόγνωση εκ του ασφαλούς (ελπίζω). Πόσο καλό μας κάνει να αρρωσταίνουμε, πότε-πότε...
     Και μερικά ακόμη απλούστερα προβλήματα, μαζί με μια παραπομπή για βρογχοσκόπηση, και βλέπουμε. Τέλος των αργιών, εργασία τώρα.

Αλλαγές

Πρωτοχρονιά μπορεί να σημαίνει καινούργια ήθη και νόμους, ανάλογα με το πού ζει κανείς. Έτσι διαβάζω στη Guardian ότι από χθες ισχύουν διάφορα ‘νέα’, κάποια έξυπνα και άλλα όχι και τόσο (δεν έχουμε αποκλειστικότητα στην ανοησία...). Έτσι π.χ. στην πολιτεία Όρεγκον δεν επιτρέπεται πλέον να ανάβει κανείς τσιγάρο μέσα σε αυτοκίνητο που μεταφέρει παιδιά. Στην Ελβετία πρέπει υποχρεωτικά τα αυτοκίνητα να κυκλοφορούν με αναμμένα τα μεσαία φώτα, ανεξάρτητα από την ώρα της ημέρας. Στον Καναδά απαγορεύονται πλέον οι ηλεκτρικοί λαμπτήρες πυρακτώσεως (η εφεύρεση του Έντισον πάει στα σκουπίδια, και το μυαλό κάποιων στα κάγκελα...). Στη Βρετανία η προσκοπική υπόσχεση δεν περιλαμβάνει πλέον την πίστη στο Θεό (να μη χάσουμε και τους αθέους), ενώ στις ΗΠΑ μπορεί κανείς πλέον να είναι πρόσκοπος και ομοφυλόφιλος (να μη χάσουμε εν γένει...). Στη Μποτσουάνα απαγορεύεται το κυνήγι των ελεφάντων ενώ στην Καλιφόρνια απαγορεύεται η φωτογράφιση διασημοτήτων με τηλεφακό και στο Κολοράντο επιτρέπεται η πώληση και χρήση μαριχουάνας. Επίσης αρχίζει να ισχύει ο νόμος Ομπάμα για την περίθαλψη των μέχρι τώρα ανασφάλιστων Αμερικανών, ενώ η Ελλάδα ανέλαβε την προεδρία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το επόμενο εξάμηνο και η Τουρκία άρχισε τις συγκεκαλυμμένες απειλές για τυχόν ανακήρυξη αποκλειστικής οικονομικής ζώνης (= εξαγωγή των πολιτικών της προβλημάτων).   
     Τέλος, αν συλληφθείς από την γαλλική αστυνομία, έχεις πλέον το δικαίωμα να σου μιλούν με το «σεις» (vous) και όχι με το «συ» (tu). Κάτι είναι κι αυτό.

Στόχος: Η ανοησία

Με την αυγή του νέου χρόνου, μπορούμε να βάλουμε ως συλλογικό στόχο, ως υπεύθυνοι πολίτες, να μην αποδεχόμαστε κανενός είδους αυθαίρετη ανοησία από την πλευρά του κράτους; Χωρίς να είμαστε αυτοκαταστροφικοί, χωρίς να θέλουμε να διαλύσουμε όσα πετύχαμε, χωρίς να αγνοούμε τα θετικά βήματα που κάναμε με τόσες προσπάθειες, ας προσπαθήσουμε να βγάλουμε από την καθημερινότητά μας την στενομυαλιά και τον παραλογισμό που κάθε τόσο μας εξοργίζει.
     Μια καλή πρώτη κίνηση θα είναι η κατάργηση του περιοριστικού μέτρου της συλλογής αποδείξεων για φορολογική ελάφρυνση: ή να φύγει τελείως, ή να ισχύει για όλα, χωρίς "ναι μεν αλλά..." και άλλες τσιριμόνιες. Επιτέλους, ας καταλάβουν οι διάφοροι σοφοί ότι όσο απλούστερο είναι ένα μέτρο, τόσο πιο εύκολα γίνεται αποδεκτό και εφαρμόσιμο, και τόσο περισσότερα αποδίδει. Στην προσπάθεια αυτή θα πρέπει να παίξουν το ρόλο τους τόσο τα Μέσα ενημέρωσης όσο και οι επαγγελματικά ασχολούμενοι με τα φοροτεχνικά. "Ή όλα ή τίποτε", θα πρέπει να είναι ο μόνος αποδεκτός κανόνας στο θέμα αυτό.
     Καλή χρονιά σε όλους!

‘… κι ας πούμε μιαν αλήθεια’

Στο ιστολόγιο ΓορΓά παρεστιΓμένα έχουμε κάνει πολλές φορές λόγο για το πώς στην Ελλάδα τα τελευταία πενήντα χρόνια μάθαμε να ζούμε με ψέματα. Εθισθήκαμε σε όσα οι πεποιθήσεις μας και οι πολιτικοί μας, με τη βοήθεια των Μέσων (= η προπαγάνδα με άλλο όνομα), μας υπαγόρευαν να πιστεύουμε και να υποστηρίζουμε, και ζούσαμε σύμφωνα με την ‘εικονική πραγματικότητα’ που είχαμε δημιουργήσει γύρω μας. Ένα πρόχειρο παράδειγμα ήταν το ‘δωρεάν’ (παιδεία, υγεία κ.τ.λ.), με την έννοια όχι τόσο της δωρεάν προσφοράς από το κράτος προς τους πολίτες, αλλά του δημόσιου αγαθού που παρεχόταν ανέξοδα προς κατάχρησιν (ενώ το πραγματικό του κόστος επιβάρυνε όλο και περισσότερο το κοινό ταμείο). Τέτοια παραδείγματα κατάχρησης και αυτοκαταστροφικής συμπεριφοράς χωρίς επίγνωση των συνεπειών επισημάναμε πολλά στις σελίδες αυτές, και ζήσαμε ακόμη περισσότερα. Τώρα έφτασε η ώρα της αλήθειας. Διότι, σύμφωνα με τον Αβραάμ Λίνκολν, μπορείς να ξεγελάς πολλούς για λίγο καιρό και λίγους για πολύ καιρό, αλλά δεν μπορείς να ξεγελάς τους πάντες και για πάντα.  
     Όπως έλεγε και το παλιό χιουμοριστικό τραγουδάκι, «ας πάψουμε τα ψέματα κι ας πούμε μιαν αλήθεια». Πρώτα στον εαυτό μας, και έπειτα στους γύρω μας και σε όλους. Τον καινούργιο χρόνο ας κοιτάξουμε στον καθρέφτη τον εαυτό μας και όσα δημιουργήσαμε, κι ας μη φοβηθούμε να τα ατενίσουμε όπως είναι, χωρίς σκιές. Μόνο τότε ίσως μπορέσουμε να τα διορθώσουμε, έστω και με την μέθοδο της κατεδάφισης. Είθε!

Παραμονές

Δεν είχα στο νου μου να γράψω κάτι, αλλά ο χθεσινός Ηλ. Μακρής (Καθημερινή) δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητος. Χαμογελάστε λοιπόν, και να προσέχετε!

Αδελφόθεος

Σήμερα, Κυριακή μετά τα Χριστούγεννα, η εκκλησία τιμά τον Προφήτη και Βασιλέα Δαβίδ, τον Μνήστορα Ιωσήφ και τον Αδελφόθεο Ιάκωβο. Έτσι η ακόλουθη είδηση από την προχθεσινή Guardian είναι ιδιαίτερα επίκαιρη. Ένας ισραηλινός συλλέκτης αρχαιοτήτων, ο Oded Golan, κατέχει ένα οστεοφυλάκιο από ασβεστόλιθο που χρονολογείται από τον 1ο αιώνα, και φέρει χαραγμένη στα εβραϊκά την επιγραφή ‘Ιάκωβος, υιός Ιωσήφ, αδελφός Ιησού’. Πρωτοπαρουσίασε το εύρημα αυτό το 2002, αλλά οι ισραηλινές αρχαιολογικές υπηρεσίες το κατέσχεσαν, το χαρακτήρισαν πλαστό, και έσυραν τον κάτοχό του στα δικαστήρια με την κατηγορία της παραχάραξης του ονόματος του Ιησού. Ωστόσο, μετά από 10 χρόνια δικαστικών αγώνων και επιστημονικών αντιδικιών και εξετάσεων, το οστεοφυλάκιο χαρακτηρίσθηκε αυθεντικό και επεστράφη στον Golan, που θεωρεί πολύ πιθανό ότι περιείχε τα οστά του Αγ. Ιακώβου του Αδελφοθέου, πρώτου επισκόπου των Ιεροσολύμων. Ο συλλέκτης δήλωσε ότι θα το εκθέτει δημόσια μαζί με τις αναφορές των πραγματογνωμόνων και από τις δυο πλευρές, ώστε οι επισκέπτες να μπορούν να συνάγουν τα δικά τους συμπεράσματα.  

Ελευθερία

Μια απο τις ειδήσεις που δικαίως κυριάρχησαν στα Μέσα τη χρονιά που τελειώνει ήταν οι αποκαλύψεις του Edward Snowden για τις γενικευμένες υποκλοπές τηλεπικοινωνιών και ηλεκτρονικών μηνυμάτων από τις υπηρεσίες πληροφοριών του λεγομένου ελευθέρου κόσμου. Ο σχετικός σάλος συνεχίζεται και δεν θα κοπάσει εύκολα, έστω και αν πίσω από τις όποιες απόψεις υπάρχουν και υποκριτικές διαθέσεις (για το ‘θεαθήναι’). Πρόσφατα ένας ομοσπονδιακός δικαστής στις ΗΠΑ απεφάνθη ότι η μαζική συλλογή τηλεφωνικών δεδομένων είναι νόμιμη (προ καιρού ένας άλλος είχε αποφασίσει το ακριβώς αντίθετο, οπότε η υπόθεση θα πάει στο Ανώτατο Δικαστήριο, και βλέπουμε). Με αφορμή το δημοσίευμα αυτό, ένας αναγνώστης της Guardian ανασύρει ένα απόφθεγμα του Βενιαμίν Φραγκλίνου που λέει τα εξής: ‘Αυτοί που είναι έτοιμοι να θυσιάσουν την ουσιαστική Ελευθερία για να αγοράσουν λίγη προσωρινή Ασφάλεια, δεν αξίζουν ούτε Ελευθερία ούτε Ασφάλεια’.
     Μπορείτε να το αφιερώσετε ελεύθερα και με ασφάλεια σε όσους νομίζετε ότι πληρούν τις απαραίτητες προϋποθέσεις.

Γέφυρες

Το ανέκδοτο είναι σχετικά παλιό, αλλά αποκτά επικαιρότητα κάθε τόσο, καθώς βλέπουν το φως υποθέσεις δωροδοκιών με αποδέκτες γενικούς γραμματείς υπουργείων, προέδρους νοσοκομείων και άλλους μη κατονομαζόμενους πολιτικούς υπευθύνους (προφανώς αυτοί είναι οι... τελευταίοι που τρώνε στο ‘πάρτυ’).
     Ο υπουργός δημοσίων έργων μια χώρας Α επισκέπτεται μια χώρα Β, και ο εκεί ομόλογός του του καλεί σε δείπνο στο σπίτι του. Το σπίτι έχει μια ανακτορική χλιδή που κάνει τον επισκέπτη να θαυμάσει και να ρωτήσει τον οικοδεσπότη: «Καλά, εσείς έχετε κρίση. Πού βρέθηκε τόσος πλούτος;» Εκείνος τον βγάζει στο μπαλκόνι και τον ρωτά: «Βλέπετε εκείνη τη γέφυρα;» και του δείχνει ένα τεράστιο κατασκεύασμα πάνω από το γειτονικό ποτάμι. «Είχε προϋπολογισμό κάποια δισεκατομμύρια ευρώ, και τα μισά είναι εδώ μέσα», και του κλείνει συνωμοτικά το μάτι. Ο άλλος κουνάει το κεφάλι με κατανόηση και υπόσχεται να ανταποδώσει τη φιλοξενία με την πρώτη ευκαιρία. Πράγματι, μετά από μερικούς μήνες ο δεύτερος υπουργός έρχεται στο σπίτι του πρώτου, στην πατρίδα του, και αντικρίζει... χλιδή στο τετράγωνο. Έκπληκτος αναφωνεί: «Καλά, εσείς έχετε χειρότερη κρίση από μας. Τι ακριβώς γίνεται εδώ;» Ο συνάδελφός του τον πηγαίνει στον εξώστη και τον ρωτάει: «Βλέπετε εκείνη τη μεγάλη γέφυρα;» «Ποια γέφυρα;» απορεί ο επισκέπτης. «Εδώ μέσα βρίσκεται ολόκληρη», είναι η απάντηση.
     Όπως πάντα, κάθε σχέση με πραγματικά πρόσωπα ή καταστάσεις είναι εντελώς τυχαία.

Προφητική πρόσκληση

Υπάρχει στη σημερινή ακολουθία των Μεγάλων Ωρών των Χριστουγέννων ένα ανάγνωσμα που ομολογώ ότι δεν είχα προσέξει όσο έπρεπε. Επιγράφεται στο όνομα του Προφήτη Ιερεμία, και περιέχεται στο βιβλίο του Βαρούχ, που ήταν γραμματέας του Προφήτη. Το διαβάζω σε μετάφραση:
     ‘Αυτός είναι ο Θεός μας, κανένας δεν μπορεί να συγκριθεί μαζί του. Ανακάλυψε όλους τους δρόμους της γνώσης και τους έδωσε στον γιο του τον Ιακώβ και στον αγαπημένο του τον Ισραήλ. Μετά από αυτά φάνηκε πάνω στη γη και συναναστράφηκε με τους ανθρώπους. Αυτό είναι το βιβλίο των εντολών του Θεού και ο νόμος που ισχύει αιώνια. Όλοι όσοι τηρήσουν τον νόμο θα ζήσουν, ενώ όσοι τον εγκαταλείπουν θα αποθάνουν. Γύρνα πίσω, λοιπόν, Ιακώβ, αγκάλιασε τον νόμο και βάδισε στο φως του. Μη δώσεις σε άλλους τη δόξα σου και τα προνόμιά σου σε ξένο έθνος. Μακάριοι είμαστε, λαέ του Ισραήλ, διότι όσα αρέσουν στον Θεό μας είναι γνωστά’. [Προφητεία Στ’ Ώρας, Βαρούχ 3:36-4:4]
     Στον χώρο της Καινής Διαθήκης, Ιακώβ και Ισραήλ είναι μεταφορικά όλος ο Χριστιανικός κόσμος. Με δεδομένη την εικόνα της γενικής αποστασίας, του συσχηματισμού και της απεμπόλησης όλων των παραδοσιακών αξιών εν ονόματι της ‘πολιτικής ορθότητος’ και ‘πολυπολιτισμικότητος’ (τα κυρίαρχα συνθήματα της εποχής), η πρόσκληση του Προφήτη για επιστροφή αποκτά μια ιδιαίτερη επικαιρότητα.

 Καλά ΧΡΙΣΤΟΥγεννα!

Συγχώρηση

Τακτικός αναγνώστης της Guardian, διαβάζω στο κυριακάτικο φύλλο για τον Alan Greaves. Πριν ακριβώς ένα χρόνο ο Greaves, 68 ετών, συνταξιούχος κοινωνικός λειτουργός, πήγαινε το βράδυ της παραμονής στην εκκλησία του στο Σέφιλντ για να παίξει εκκλησιαστικό όργανο στην παραδοσιακή Χριστουγεννιάτικη ακολουθία. Στο δρόμο δέχθηκε την βάρβαρη και τελείως αναίτια επίθεση δυο νεαρών αγνώστων που τον σκότωσαν έτσι, χωρίς λόγο και αιτία. Φέτος ο επίσκοπος του Σέφιλντ και η τοπική εκκλησία θα τιμήσουν τη μνήμη του με μια υπαίθρια επιμνημόσυνη δέηση στο σημείο που σκοτώθηκε, ενώ η χήρα του Maureen ζητάει από το εκκλησίασμα να προσευχηθεί για τους δυο δολοφόνους του. «Αυτό θα έκανε ο ίδιος», λέει. «Συγχώρηση είναι να καταλάβουμε ότι όλοι φταίμε και είμαστε στο ίδιο κρίμα». 
     Υπάρχει άραγε καλύτερο μνημόσυνο για τον αδικοχαμένο οργανίστα;

Ξόδι

«Γιατρέ, είμαι ο πατήρ Δ. Η Βιργινία εκοιμήθη».
     Η κλήση έρχεται την ώρα που οδηγώ. Δεν λέμε πολλά λόγια,δεν χρειάζονται άλλωστε: χθες έστειλα την Βιργινία από την κλινική στο σπίτι, με δική της παράκληση, γνωρίζοντας ενδόμυχα ότι δεν θα την έβλεπα ξανά. Τι μας λέει ο πρόχειρος κανόνας του τελικού σταδίου; Αν ο άρρωστος χειροτερεύει από μέρα σε μέρα, η πρόγνωση μετριέται σε μέρες. Η μη λήψη τροφής, ο σχεδόν συνεχής λήθαργος, η αδυναμία και αβουλία για οποιαδήποτε κίνηση, ακόμη και για αλλαγή θέσης στο κρεβάτι, ήταν σημάδια ότι ο μακρός και άνισος αγώνας με την κακοήθη νόσο πλησίαζε στο τέλος.
     Ηλικία: 44. Παιδιά: 5. Δυο αριθμοί που δείχνουν ότι η Βιργινία «τελειωθείσα εν ολίγω επλήρωσε χρόνους μακρούς». Δεν μπορούσα να της αρνηθώ την τελευταία επιθυμία, να βρεθεί για μια ακόμη φορά στο σπίτι, με τον σύζυγο, τα παιδιά και τους δικούς της ανθρώπους, εκεί να μεταλάβει, και από εκεί να την προπέμψουν στην ‘μακαρίαν οδόν’, παραμονές Χριστουγέννων.
     Μακάρι να μπορούμε να κάνουμε το ίδιο με όλους τους ασθενείς μας. Έστω και με δάκρυα στα μάτια και την καρδιά μας.

Φορολάγνων μαγγανείαι

Αντιγράφω από τον Ν. Ξυδάκη (Καθημερινή 21/12/2013): ‘Η επικείμενη υπερφορολόγηση ακίνητης περιουσίας, με κριτήριο την κατοχή και όχι την πρόσοδο, και με βάση αντικειμενικές αξίες του 2007, υπερδιπλάσιες των τρεχουσών αγοραίων τιμών, υπολογίζεται να αποφέρει έσοδα περί τα 4 δισ. ευρώ, έναντι περίπου 500 εκατ. το 2012 και άνω των 2,5 δισ. το 2013 από την ίδια πηγή. Πλήττονται οι μικροϊδιοκτήτες· οι μεγάλες περιουσίες ελαφρύνονται συγκριτικά. Για το 2014 έχουν προϋπολογιστεί συνολικά περί τα 11 δισ. ευρώ φόρων, οι περισσότεροι από μισθωτούς και συνταξιούχους. Κάπως έτσι θα προκύψει πρωτογενές πλεόνασμα.’
     Αυτά λοιπόν κάποτε τα κοροϊδεύανε κάποιοι (με πρώτους τους νυν κυβερνώντες) ως ‘Greek statistics’, τουτέστιν ελληνικές μαθηματικές αλχημείες. Έτσι, σύμφωνα με την κυβερνητική ‘λογική’, ΑΝ ένα ετοιμόρροπο ακατοίκητο σαράβαλο αναστηλωθεί, βαφτεί και αποκτήσει και τον σχετικό κήπο, ΘΑ έχει αντικειμενική αξία ΧΧ εκατομμύρια ευρώ. Τι μας εμποδίζει να το φορολογήσουμε από τώρα για τόσα (που δεν πρόκειται να τα πιάσει ποτέ), κι έτσι να βγάλουμε το περίφημο ‘πρωτογενές’; Κατά παραλλαγήν του γνωστού ανεκδότου, αν το πατίνι μου είχε φαρδιά λάστιχα, χαμηλό σασί και κινητήρα 560 ίππων θα ήταν Φερράρι. Για κάτι τέτοια εφευρήματα θα χαρακτήριζα τους κυβερνητικούς οικονομολόγους ως ‘πτωχούς τω πνεύματι’, αλλά φοβούμαι τη διαστρέβλωση του ευαγγελικού λόγου...

Επέτειος

Σύμφωνα με την Wikipedia και με άλλες πηγές, σήμερα (εκτός από το χειμερινό ηλιοστάσιο και τη μνήμη του Αγίου Θεμιστοκλέους) είναι τα εκατοστά γενέθλια του γλωσσικού γρίφου που αποκαλούμε ‘σταυρόλεξο’. Στις 21 Δεκεμβρίου 1913 λοιπόν, ο Arthur Wynne, δημοσιογράφος από το Λίβερπουλ, δημοσίευσε ένα ‘word-cross’ (όπως το ονόμασαν τότε) στην εφημερίδα New York World, που έμοιαζε ουσιαστικά με τα σταυρόλεξα που ξέρουμε σήμερα. Ανάλογα παίγνια είχαν δει το φως και παλαιότερα, με λίγο διαφορετικές μορφές, αλλά ο Wynne φέρεται ως ο εφευρέτης του σταυρολέξου (το όνομα άλλαξε σε crossword αργότερα). Δεν χρειάζεται να πούμε πολλά για τη διάδοση που γνώρισε το παιγνίδι: αρκεί να σκεφθούμε τον αριθμό των περιοδικών που είναι αφιερωμένα αποκλειστικά στα σταυρόλεξα που κυκλοφορούν κάθε εβδομάδα. Η μορφή του έχει γνωρίσει πολλές παραλλαγές, και οι βαθμίδες δυσκολίας του είναι τόσες, ώστε να αποτελεί πολύτιμη νοητική άσκηση, μεταξύ άλλων και στη γλωσσομάθεια. Εδώ κι ένα χρόνο περίπου έχω ανακαλύψει τα αγγλικά σταυρόλεξα της εφημερίδας Guardian [ΕΔΩ], που τα βρίσκω εξαιρετικά. Υπάρχουν δυο κατηγορίες, τα γρήγορα (Quick) που συνιστώνται για όσους θέλουν να πλουτίσουν το αγγλικό τους λεξιλόγιο, και τα κρυπτογραφικά ή αινιγματικά (Cryptic) που απαιτούν τον δικό τους περίεργο τρόπο σκέψης (άσε καλύτερα...). Το ωραίο με τη Guardian είναι ότι δίνει τη δυνατότητα άμεσου ελέγχου των λέξεων, όπως επίσης και το μεγάλο αρχείο (πολλές χιλιάδες) που σου επιτρέπει να λύνεις όσα θέλεις κάθε φορά, αλλά και να ξανακάνεις τα ίδια μετά από ένα διάστημα. Η εφημερίδα μάλιστα διατηρεί και σχετικό μπλογκ, όπου οι λύτες ανταλλάσσουν ιδέες και γνώμες για τα σταυρόλεξα. Όχι και άσχημη εξέλιξη για έναν ταπεινό γλωσσικό γρίφο. Να τα χιλιάσει λοιπόν!  

Ανομίας τέλος;

Η είδηση της ημέρας: πρώην υπουργός της ΝΔ και συγγενής του ιδρυτή της συνελήφθη να οδηγεί το αυτοκίνητό του με πλαστές πινακίδες και χωρίς ασφάλιση. Μόνο θετικά μπορεί να είναι τα σχόλια για ένα τέτοιο γεγονός, που στέλνει (ελπίζω...) ένα μήνυμα (ακούτε όλοι εσείς εκεί έξω;) για την οριστική και αμετάκλητη κατάργηση της ανοχής των παραβάσεων εκ μέρους υψηλών (αλλά και πιο... χαμηλών) προσώπων και της ατιμωρησίας τους, με το σύνηθες επιχείρημα-απειλή «Ξέρεις ποιος είμαι εγώ;». Χωρίς χαιρεκακία, χωρίς διάθεση εκδικητικότητας, μόνο και μόνο για την εμπέδωση του κοινού αισθήματος ότι ο νόμος είναι ίδιος για όλους, όποιο όνομα, ιδιότητα ή ‘χρώμα’ κι αν έχουν. Όπως γίνεται σε όλες τις πολιτισμένες χώρες.
     Ελπίζω (και πάλι...) να μην πρόκειται για μεμονωμένο φαινόμενο, δίκην πυροτεχνήματος. Και θα το ελπίσω χωρίς παρενθέσεις, εισαγωγικά και αποσιωπητικά αν αυτή η ‘μηδενική ανοχή’ επεκταθεί και σε άλλα αδικήματα στον πολιτικό, ακαδημαϊκό και συνδικαλιστικό χώρο. Όπως λέγεται συνήθως, ιδού πεδίον δόξης λαμπρόν για τους εισαγγελείς και τα όργανα της τάξεως.   

Υστερόγραφο: Τόσο ζωηρό ενδιαφέρον έδειξαν οι αρχές για την φύλαξη του τέως υπουργού που στην περίοδο της προθεσμίας που πήρε για την απολογία του πέταξε σαν κύριος στη Μαλαισία. Στο εξής λοιπόν θα λέμε για κάποιον ότι ‘έγινε Λιάπης’, για να μην αδικούμε και τους λαγούς.

Δειγματοληψία

Έλαβα ένα από εκείνα τα ενημερωτικά μηνύματα που εξηγούν με λεπτομέρειες σε τι διαφέρει το ‘λευκό τυρί’ από τη ‘φέτα’. Εντάξει, καλό είναι να ξέρει κανείς κάποια πράγματα. Ωστόσο, το μήνυμα καταλήγει με την εξής ‘χρηστική’ συμβουλή:

     ‘Στα μέσα συσκευασίας που περιέχουν «Φέτα» αναγράφονται υποχρεωτικά οι παρακάτω ενδείξεις: «Φέτα» Προστατευόμενη Ονομασία Προέλευσης (ΠΟΠ), τυρί, η επωνυμία και η έδρα του παραγωγού-συσκευαστή, το βάρος του περιεχομένου, η ημερομηνία παραγωγής...
     Ιδιαίτερα όταν στα καταστήματα μαζικής εστίασης παραγγέλνει «Φέτα» ή χωριάτικη σαλάτα, [ο καταναλωτής] να ελέγχει αν το τυρί που του σερβίρεται είναι πραγματικά «Φέτα».’
 
     Είμαι περίεργος λοιπόν να ξέρω πόσοι από σας (τώρα που τελειώνει και η νηστεία) όταν έχουν παραγγείλει χωριάτικη σαλάτα, θα ζητήσουν να πιστοποιήσουν όλα αυτά τα στοιχεία πριν τσιμπήσουν την πρώτη μπουκιά. Μπορεί να το κάνουμε όταν αγοράζουμε τυρί, αλλά όχι όταν το έχουμε σερβιρισμένο στο πιάτο μπροστά μας. Το μόνο σχόλιο που αρμόζει στην περίσταση είναι «Καλή μας όρεξη!». Αν κατά την... αυτοψία δεν μας ικανοποιήσει γευστικά το τυρί, μπορούμε να προσφύγουμε στην πιστοποίηση των στοιχείων της πρώτης ύλης και να ζητήσουμε να μας δείξουν μέχρι και τη γίδα που έκανε το γάλα.

Φορολογική ισότητα

Η εμπιστοσύνη μου στην περί ισότητος και δικαιοσύνης αντίληψη του ελληνικού κράτους καθημερινά ενισχύεται, με την ανάγνωση ειδήσεων όπως αυτή που λέει ότι με τροπολογία στο νόμο περί φορολογίας ακινήτων αναβάλλεται για ένα έτος η εφαρμογή της διάταξης που προβλέπει την επιβολή του ειδικού φόρου 20% στις διαφημίσεις, που προβάλλονται από την τηλεόραση. Αυτό δε που με κάνει να νιώθω έναν κόμπο συγκίνησης στο λαιμό για την ευαισθησία των κρατούντων είναι το αιτιολογικό της αναβολής: «Οι λόγοι που επέβαλαν τη μετάθεση της έναρξης ισχύος της εν λόγω διάταξης μέχρι σήμερα δεν έχουν εκλείψει, αντίθετα επεκτείνονται διαρκώς με αποτέλεσμα τυχόν εφαρμογή της από 1.1.2014 να δύναται να προκαλέσει περαιτέρω προβλήματα στη βιωσιμότητα των τηλεοπτικών σταθμών και των διαφημιστικών εταιρειών».  Προφανώς οι λόγοι που επιβάλλουν ακόμη και την αναδρομική φορολόγηση των κάθε είδους φουκαράδων στην επικράτεια είναι τελείως διαφορετικοί από εκείνους που εξαιρούν τις τηλεοπτικές επιχειρήσεις. 
     Η ‘Ημερησία’ που αναγράφει την είδηση προσθέτει ότι «Στην έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους δεν αναφέρεται συγκεκριμένο ποσό για τις απώλειες εσόδων για το έτος 2014 από τη μετάθεση της επιβολής του ειδικού φόρου 20% στις τηλεοπτικές επιχειρήσεις. Αναφέρεται, όμως, ότι η απώλεια εσόδων θα αναπληρώνεται από άλλες πηγές του κρατικού προϋπολογισμού». Ας αφήσουμε τη φαντασία μας ελεύθερη.

[Του Α. Πετρουλάκη, Καθημερινή 13-12-2013]

Μυστήρια

Η άρρωστη γυναίκα, με γενικευμένο καρκίνο στα σαράντα της, κάνει αργά το σταυρό της. Ο ιερέας ξεδιπλώνει το μάκτρο. «Μεταλαμβάνει η δούλη του Θεού... εις άφεσιν αμαρτιών και ζωήν αιώνιον». Η άρρωστη κοινωνεί, ξανακάνει το σταυρό της, κλείνει τα μάτια. Το μυστήριο του θανάτου που ολοφάνερα επίκειται ξεθωριάζει και χάνεται μπροστά στο Μυστήριο του Θεού που πεθαίνει οικειοθελώς για να πατήσει τον θάνατο. Ο ιερέας αποχωρεί, η άρρωστη οδεύει προς την αιωνιότητα. «Τι συγκινητικό, γιατρέ!» ψιθυρίζει η αδελφή της Εντατικής. Όπως διαβάζουμε στον Εσπερινό της Γονυκλισίας, την Κυριακή της Πεντηκοστής: «Ουκ έστιν ουν, Κύριε, τοις δούλοις σου θάνατος, εκδημούντων ημών από του σώματος και προς σε τον Θεόν ενδημούντων, αλλά μετάστασις από των λυπηροτέρων επί τα χρηστότερα και θυμηδέστερα, και ανάπαυσις και χαρά». Τι ανακούφιση, τι παρηγορία για όλους μας...

Ανακύκλωση

Αναγνώστης του 'Φαληρέως' (Καθημερινή) γράφει: «Αγαπητέ, πήγα στην εκδήλωση των 58 στο «Ακροπόλ», ωθούμενος από την ελπίδα μου για κάτι καινούργιο στην πολιτική ζωή. Σηκώθηκα και έφυγα μόλις άκουσα τις πρώτες τρεις λέξεις. Έφθαναν για να καταλάβω ότι τίποτε καινούργιο δεν υπήρχε εκεί: «‘Συντρόφισσες και σύντροφοι’».
     Φυσικά οι λέξεις δεν φταίνε σε τίποτε, ούτε είναι κακή η συντροφικότητα. Απλώς η κατάχρηση που έχουν υποστεί στα στόματα των κάθε είδους μαρξιζόντων τις κάνει να ακούγονται περίπου σαν βρισιές ή σαν χαρακτηρισμούς που κάθε ευσχήμων άνθρωπος αποφεύγει, για να μη βρεθεί μπλεγμένος.
     Στο ίδιο θέμα, ο ίδιος αρθρογράφος έγραφε χθες τα εξής: ‘Όλοι αυτοί οι εξηντάρηδες της περιώνυμης γενιάς του Πολυτεχνείου, που ωρίμασαν πολιτικά στη Μεταπολίτευση και, έκτοτε, θεωρούν εκ προοιμίου καλό, σωστό και πρέπον κάθε τι το αριστερό. Όμως η Αριστερά, με τις πολιτικές της και τη νοοτροπία της τεμπελιάς (την έλεγαν «δικαιώματα» και «κεκτημένα») που εμφύσησε στην κοινωνία, κατέστρεψε τη χώρα. Οι άνθρωποι αυτοί, βαθιά μέσα τους, το ξέρουν. Πώς να τολμήσουν να το πουν όμως; Πώς να διαγράψουν σαράντα χρόνια και να παραδεχθούν ότι οι πολιτικές που μπορούν σήμερα να σώσουν τη χώρα και τις υπαγορεύει ο κοινός νους είναι αυτές που κάποτε οι ίδιοι κατήγγελλαν ως δεξιές;’ 
     Θα έλεγα ακόμη: Πώς να ομολογήσουν ότι η μεγάλη ζημιά που έκαναν στη χώρα είναι η νοοτροπία του "Έτσι θέλω εγώ", της έλλειψης ελέγχου και αξιοκρατίας, του "Νόμος είναι το δικό μου θέλημα" και άλλες συναφείς πολιτικές προτάσεις; Που αν τις μάθεις μια φορά, δεν ξεμαθαίνονται εύκολα.

Αθήνα

Η πείρα του παρελθόντος διδάσκει ότι απουσία κάποιων ημερών από την εργασία συνήθως πληρώνεται με τόκους άμα τη επανόδω. Η πρόσφατη κάθοδος στην Αθήνα για το πανελλήνιο συνέδριο της ειδικότητάς μου δεν μπορούσε να αποτελέσει εξαίρεση, κι αυτή είναι η δικαιολογία για την καθυστέρηση της ενημέρωσης. Ο καιρός ήταν σχεδόν ανοιξιάτικος (τα ακραία φαινόμενα των προηγουμένων ημερών δεν είχαν συνέχεια), ενώ η κίνηση στην πρωτεύουσα ήταν λιγότερη από άλλες φορές, κάτι που έκανε τη διαμονή ιδιαίτερα ευχάριστη (εφόσον βέβαια απέφευγε κανείς το κέντρο με τις πορείες του). Πέρα από το ενδιαφέρον και χρήσιμο επιστημονικό πρόγραμμα, απολαύσαμε μια πρωτότυπη μουσικοθεατρική παράσταση στην έναρξη (‘Μια βραδιά με τη Σοφία’, μια αφήγηση της ζωής του Ερρίκου και της Σοφίας Σλήμαν), είδαμε συγγενείς (θείους, ξαδέλφια, ανίψια) και φίλους (Χρίστο, Βαγγέλη, Γιάννη) μετά από χωρισμό αρκετών ετών, γνωρίσαμε το σιναϊτικό μετόχι της Αγ. Αικατερίνης, ένα πολύ ωραίο εστιατόριο (‘Πάρκο Ελευθερίας’, στον ομώνυμο χώρο) κι ένα ξενοδοχείο όπου τρως πολύ καλά με τιμές από 4 ως 7 ευρώ τη μερίδα (ας μη κάνουμε διαφήμιση). Συνολικά, ένα γεμάτο τριήμερο με πολλές εμπειρίες. Το γεγονός των ημερών; Το πέρασμα στην αιωνιότητα, σε ηλικία 95 ετών, του Νέλσον Μαντέλα (στις 5/12), ενός ανθρώπου που έγραψε σε μεγάλο βαθμό την ιστορία της χώρας του, της Νότιας Αφρικής, με τον μακρό αγώνα του για εθνική συμφιλίωση μετά από 28 χρόνια φυλακής. Όπως έγραψε ένας δικός μας σχολιαστής, «έκανε τους συμπατριώτες του να πιστεύουν ότι νοιαζόταν γι’ αυτούς και αυτό τους έκανε να εμπιστευθούν και την άλλη πλευρά. Αυτό είναι το μέτρο του ηγέτη» (Καθημερινή 8/12/2013). Είθε η κληρονομιά που άφησε να διατηρηθεί τόσο στην πατρίδα του όσο και στον κόσμο όλο, και μακάρι να ζηλέψουν κι άλλοι το παράδειγμά του.

Προβλήματα

Το έγραψα κι άλλη φορά: υπάρχουν ‘φυσικά’ φαινόμενα που δεν έχουν εξήγηση. Όπως π.χ. οι μέρες που όλα δείχνουν να συνωμοτούν εναντίον σου. Κοιτάζω το πρωί το πρόγραμμα, είναι σχετικά άνετο. Έτσι παίρνω μαζί και το σημειωματάριο για να καταγράψω κάποιες από τις συσσωρευμένες παρατηρήσεις και σκέψεις, πριν ξεχασθούν τελείως ή τις ξεπεράσουν τα γεγονότα. Και μέχρι να φθάσω στην κλινική έχω τέσσερεις κλήσεις για ισάριθμες επισκέψεις μέχρι το μεσημέρι. Δουλειά δεν είχαμε..., για να δούμε.
     Το υγρό που τράβηξα προχθές από μια γυναίκα 50 ετών είναι ύποπτο--ο παλιός καρκίνος μαστού την ξαναθυμάται, μετά από δέκα χρόνια σιωπής. Προσπαθώ να της δείξω τη θετική πλευρά, τον μακρό χρόνο ύφεσης και τις καλές προοπτικές για το μέλλον. Πόσο πειστικός είμαι;
     Οι βιοψίες που περίμενα για τον άλλο ασθενή δείχνουν μόνο στοιχεία φλεγμονής. Αν και δεν είμαι πολύ σίγουρος, έχω τουλάχιστον ένα ‘πάτημα’ να του κάνω κάποια θεραπεία και να τον ξαναελέγξω σε μερικές εβδομάδες. Κάτι είναι κι αυτό.
     Η επόμενη άρρωστη, κι αυτή στα πενήντα, έβηξε κι έβγαλε αίμα ‘εν αιθρία’. Η αξονική μας επισημαίνει το πρόβλημα, και αποφασίζει να προχωρήσει σε κατευθυνόμενη βιοψία αυθημερόν. Η ευθύτητα στη συζήτηση διευκολύνει την πορεία προς τη διάγνωση (η αβεβαιότητα ‘σκοτώνει’), με τι κόστος όμως τόσο για κείνη όσο και για μένα; Οι ψυχές μας το ξέρουν. Επισημαίνω και πάλι το θετικό: πρώιμο σύμπτωμα, μεγάλη πιθανότητα ριζικής θεραπείας. Ελπίζω να μην αποδειχθώ ψεύτης.
     Περνώντας από τον μαγνητικό τομογράφο βλέπω τον αναισθησιολόγο να βγάζει από το μηχάνημα ένα μικρόσωμο πλάσμα. «Να της βάλης τα σκουλαρίκια πριν ξυπνήσει», λέει στη μητέρα που περιμένει ανήσυχη, «θα βάλει τις φωνές αν δει ότι της λείπουν». Κρύβω ένα χαμόγελο για το ‘ανέκδοτο της ημέρας’ και ρωτώ παράμερα τον χειριστή για λεπτομέρειες. Δεκαοκτώ μηνών, χειρουργημένο για όγκο στον εγκέφαλο, έχει ήδη κάνει και χημειοθεραπεία. Από τη στενή πόρτα μπήκε στη ζωή.
     Η τελευταία μου άρρωστη είναι 42 ετών, με πέντε μικρά παιδιά. Εδώ και δυο χρόνια ζει στη σκιά του καρκίνου, η οποία κάθε μέρα σκουραίνει περισσότερο. Έχω τάχα κι εγώ προβλήματα...

Αλεπούδες

Μη τυχόν και χάσουν το τραίνο της προόδου, οι αρθρογράφοι των εφημερίδων έσπευσαν να ξιφουλκήσουν υπέρ του ‘συμφώνου συμβίωσης’. Έτσι π.χ. ο Πάσχος Μανδραβέλης, με επιχείρημα το πρόστιμο που θα πληρώσει η Ελλάδα αν δεν ψηφίσει το σύμφωνο, αντιδιαστέλλει την ομοφυλοφιλία με την αγαμία των ανωτέρων κληρικών (!) και καταδικάζει τις διαμαρτυρίες των επισκόπων. Ας του θυμίσουμε λοιπόν ότι κανείς δεν θα ασχολούνταν με το τι κάνουν όλοι οι άλλοι (ομόφυλοι και ετερόφυλοι) στις κρεβατοκάμαρές τους αν εκείνοι δεν τις άνοιγαν διάπλατα στην κοινή θέα, μέσα από τις τηλεοπτικές οθόνες, τα περιοδικά τύπου lifestyle, τις φωτογραφίες τους στο Facebook, με τις παρελάσεις των γκέιδων (και των... γκεϊσών) στα κέντρα των πόλεων, και με την εν γένει προσπάθειά τους να αναδειχθούν στο κοινωνικό στερέωμα με σημαία τον σεξουαλικό τους προσδιορισμό. Από τη στιγμή που με το ‘έτσι θέλω’ προσπαθούν να επιβάλουν τις επιλογές τους στην κοινή γνώμη, είναι έκθετοι σε κριτική από οποιονδήποτε επιθυμεί να έχει άποψη στο θέμα, και από τη δική του οπτική γωνία.
     Για να πάρουμε ένα ακραίο παράδειγμα, θα ενδιέφερε στ' αλήθεια κανέναν τι πρεσβεύουν κατ’ ιδίαν τα μέλη της Χρυσής Αυγής αν δεν προσπαθούσαν να προβάλουν δια της βίας στην κοινωνία τις αποκρουστικές θέσεις τους; Ο μύθος του Αισώπου για την αλεπού με την κομμένη ουρά, που ήθελε να την εμφανίσει ως τελευταία λέξη της μόδας στις συναδέλφισσές της, είναι ιδιαίτερα ταιριαστός στην περίπτωση των ομοφυλοφίλων. Και των προοδευτικών συνηγόρων τους.