Κυριακή, 22 Απριλίου 2018

Ιδέες και λέξεις

Ο Richard Asher ήταν Άγγλος ιατροφιλόσοφος (και συγχρόνως οξυδερκής κλινικός γιατρός) που άφησε ως παρακαταθήκη στη βιβλιογραφία μια σειρά από ευφυή δοκίμια πάνω στην άσκηση και τη γλώσσα της ιατρικής, αλλά και σε διάφορες πλάνες που κυκλοφορούσαν στην εποχή του (πέθανε σε ηλικία 57 ετών το 1969). Το γράψιμό του διακρίνεται για το διάχυτο χιούμορ, την κομψή χρήση της γλώσσας και την κοινή λογική που το διαπνέει. Αντιγράφω μια φράση του που έχει ευρύτερη εφαρμογή, ιδίως στον δημόσιο λόγο: 

     «Με τη βοήθεια αφηρημένων όρων είναι εύκολο να παρατάξουμε ένα τέτοιο προπέτασμα λέξεων μπροστά από τις σκέψεις μας, ώστε να είναι εξαιρετικά δύσκολο να δει κανείς αν υπάρχει κάποια ιδέα από πίσω τους, και είναι εξίσου εύκολο να πάρουμε μια μικρή ιδέα και να την τυλίξουμε μ’ ένα τόσο λαμπρό γλωσσικό μανδύα που να στραβώνει τους αδαείς και να τους κάνει να μας χειροκροτούν».   

     Συμφωνείτε ή διαφωνείτε;

3 σχόλια:

Νικολ είπε...

Αλήθεια τί συμβαίνει μέ την γλώσσα;οι οικονομολόγοι λένε "διόρθωση"και εννοούν κατάρρευση του διεθνούς οικονομικού συστήματος,οι πράκτορες της CIA την λέξη βασανιστήρια ,σε ότι αφορά στην" δράση" τών αμερικάνων σε χώρες της Ασίας τήν εχουν αλλάξει και κάππως την λένε πού δέν καταλαβαίνεις τί εννοούν.(δεν μούρχεται στό μυαλό η λέξη),οι πολιτικοί οταν λένε πρόοδο εννοούν την επιστροφή τής ανθρωπότητος σέ βάρβαρη κατάσταση,οι άνθρωποι οταν μιλάν άλλο λένε καί άλλο καταλαβαίνουν.Οι "θρησκευάμενοι"όταν λένε "ταπείνωση" δέν αντιλαμβάνονται καθόλου τό βαθύ και ρεαλιστικό περιεχόμενο τής λέξης.Ολα γίναν φετίχ στην"θρησκευτική"γλώσσα καί πάει λέγοντας...

Α. Παπαγιάννης είπε...

Έχω ξαναγράψει [βλέπε "Λέξεις", 4 Απρ.] ότι οι λέξεις είναι φύλλα συκής που ντύνουν με αξιοπρέπεια φαινόμενα και καταστάσεις που αλλιώς θα έπρεπε να μας κάνουν να ντρεπόμαστε. Τα παραδείγματα πολλά στην δημόσιο λόγο, να μην τα επαναλαμβάνουμε τώρα. Απλώς να ξέρουμε να μη παρασυρόμαστε από τα κομψά "ρούχα" και χειροκροτούμε την έλλειψη ιδεών και νοημάτων.

Απόστολο είπε...

Έτσι είναι.