Πέμπτη, 16 Μαΐου 2019

Απολύτως


Παρακολουθώντας τα διεθνή Μέσα κάθε τόσο σταματώ σε άρθρα, ειδήσεις, σχόλια, που με βάζουν σε σκέψεις για τη λογική του σύγχρονου κόσμου, όπως αυτή εκφράζεται μέσα από διάφορες πτυχές της ζωής.
     Πρόσφατο παράδειγμα ο γνωστός δημοσιογράφος και ακτιβιστής Georges Monbiot, που σε άρθρο του για την υπεραλίευση των θαλασσών (που απειλεί με καταστροφή τον ενάλιο κόσμο του πλανήτη) προτείνει να πάψουμε όλοι να τρώμε ψάρια. Ένα πρόβλημα, μία αιτία, μία λύση. Ακραίο το αίτημα, αλλά αυτό είναι. Από την άλλη, οι χορτοφάγοι εντοπίζουν την αιτία όλων των δεινών του ανθρώπου στην κρεοφαγία. Τέρμα το κρέας, λύθηκαν τα προβλήματα. Κι αν νιώθετε ανακούφιση ότι τουλάχιστον έμειναν τα χόρτα να τρώμε και κάτι, μην ανησυχείτε. Κάποια ομάδα θα βρεθεί να μας τα απαγορεύσει κι αυτά.
     Το ίδιο γίνεται και με κάθε είδους ‘εναλλακτικές’ ή μη συμβατικές θεραπευτικές μεθόδους. Αν πιστέψουμε τους υπερμάχους τους, τα πάντα μπορούν να θεραπευθούν με το Α ή το Β μαντζούνι, τεχνική, κατασκεύασμα (ό,τι όνομα κι αν φέρει), ενώ η συμβατική ιατρική (φάρμακα, εμβόλια κτλ.) προκαλεί όλα τα δεινά της ανθρωπότητος. Κι αν κανείς επικαλεσθεί την επιστήμη και τις υπάρχουσες συγκριτικές μελέτες και τις στατιστικές, αντιμετωπίζεται ως μειωμένης αντιλήψεως ή φανατικός: όλες αυτές οι θαυματουργικές ‘μέθοδοι’ είναι υπεράνω τέτοιων ‘απλοϊκών’ εκτιμήσεων.
     Άλλο παράδειγμα. Τον τελευταίο χρόνο εμφανίσθηκε διεθνώς το κίνημα #MeToo, που περιλαμβάνει γυναίκες που καταγγέλλουν σεξουαλική παρενόχληση στον κοινωνικό και εργασιακό τους χώρο, ιδίως από επώνυμα πρόσωπα (σκηνοθέτες, ηθοποιούς, τραγουδιστές, πολιτικούς, στελέχη επιχειρήσεων κτλ.). Δεν θα μείνουμε εδώ σε λεπτομέρειες για το κίνημα (ίσως το κάνουμε άλλη φορά): καλό είναι επιτέλους να καταπολεμηθεί η υπάρχουσα τάση κακόβουλης εκμετάλλευσης από τους ισχυρότερους προς τα ασθενέστερα μέλη. Ωστόσο, έτυχε να διαβάσω δημοσίευμα, σύμφωνα με το οποίο το κίνημα προτείνει ακόμη και την απαγόρευση της… χειραψίας στους εργασιακούς χώρους στα πλαίσια της καμπάνιας για καταπολέμηση της παρενόχλησης. Χωρίς καμιά διάθεση ευτελισμού του θέματος, να θυμηθούμε την παροιμία ότι «όποιος καεί στο χυλό φυσάει και το γιαούρτι»;
     Πού θέλω να φτάσω; Στο ότι για κάθε ζήτημα που ανακύπτει υπάρχει μια τάση απολυτοποίησης, λες και ανακαλύψαμε τη μία και μοναδική αιτία όλων των κακών. Πονάει το χέρι; Ας κόψουμε το χέρι, και για σιγουριά ας το κόψουμε από τον ώμο ώστε να μη ξαναπονέσει. Αν στην προσπάθεια να εξαλείψουμε την κατάχρηση καταργούμε και την συνήθη χρήση (π.χ. στο φαγητό) ή την αθώα και χωρίς καμιά άλλη σκοπιμότητα συμβατική κοινωνική επαφή, τότε κάπου έχουμε χάσει τη μπάλα της κοινής λογικής. Κλασικό το παράδειγμα με τα παιδιά: ανάμεσα στην παιδαγωγική τιμωρία και την κακοποίηση υπάρχει τεράστια διαφορά. Κανένας μας δεν έπαθε τίποτε από την πρώτη, που ήταν ο κανόνας της ανατροφής μας μέχρι πριν μερικές δεκαετίες. Τις συνέπειες από την κατάργησή της τις ζούμε στον κοινωνικό μας περίγυρο, και δεν χρειάζεται πτυχίο κοινωνιολογίας για να το διαπιστώσει κανείς. Αν διστάζουμε να δώσουμε ένα χαστούκι εκεί που χρειάζεται, κι αν δεν υπάρχει ο φόβος της τιμωρίας στις ηλικίες που διαμορφώνεται ο χαρακτήρας, αλλά αντίθετα είναι δεδομένη η αθωωτική συνηγορία της μαμάς και του μπαμπά απέναντι στον ‘κακό’ δάσκαλο, τότε τα σημερινά παιδιά θα βρεθούν αύριο να παίζουν ξύλο με την αστυνομία.
     Για να ξαναγυρίσουμε στο θέμα μας. Τα μεγάλα προβλήματα του κόσμου σπάνια έχουν μία και μοναδική αιτία, και το απόλυτο (είτε ως αιτία είτε ως λύση) είναι πρακτικά… εντελώς σχετικό, αν όχι ανύπαρκτο. Οι συνθήκες που τα διαμορφώνουν είναι πολυπαραγοντικές και σύνθετες, και συχνά δεν μπορούμε να επικαλούμαστε τα ίδια αίτια και τις ίδιες συνταγές για όλες τις περιοχές του κόσμου. Είτε έχουν να κάνουν με ανθρώπους είτε με το φυσικό περιβάλλον γύρω μας, ο πρώτος κανόνας θα πρέπει να είναι ο σεβασμός του κάθε ανθρωπίνου προσώπου και η λογική χρήση όλων των φυσικών πόρων. Όχι η απόλυτη εκμετάλλευση (των ανθρώπων ή της φύσης) ή η αλόγιστη καταστροφή για μεγιστοποίηση του κέρδους. Αν νιώσουμε ότι όλοι είμαστε ομοιοπαθείς συνάνθρωποι και οικονόμοι-διαχειριστές του κόσμου και όχι ιδιοκτήτες του, η συμπεριφορά μας θα αλλάξει ουσιαστικά. Πόσοι όμως αποφασίζουν να αποποιηθούν την… ιδιοκτησία τους; 

2 σχόλια:

Απόστολο είπε...

Επιβεβαιώνω την απουσία ποινών στην εκπαίδευση. Νοσταλγώ τα παλιά. Τίποτα δεν πάθαμε τότε. Δεν μπορεί να φανταστεί ο αναγνώστης αν δεν το ζήσει, το μπάχαλο στα σχολεία. Σε μεγάλες τάξεις χωρίς υπερβολή, βιώνουμε οι δάσκαλοι το μεροκάματο του τρόμου από τους ανήλικους. Τα χέρια μας δεμένα από την υπάρχουσα νομοθεσία και κάθε χρόνο και χειρότερα.

Ανώνυμος είπε...

Τι να σχολιάσουμε...

https://i-epikaira.blogspot.com/2019/05/blog-post91.html