Μωρίας επέτειος

Η σημερινή ημέρα φέρνει στο νου μας την αντίστοιχη εκείνη του 2022, που γράφτηκε στην ιστορία ως ημέρα έναρξης του πρώτου ευρωπαϊκού πολέμου του 21^ου αιώνα, με την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Ο εντελώς ανόητος (= άνευ νοήματος) αυτός πόλεμος άρχισε με την ανόητη (= χωρίς νόηση) κίνηση του ηγέτη της πρώτης, με την προοπτική να τελειώσει σε 2-3 εβδομάδες. Όπως όμως συμβαίνει όταν πατήσει κανείς πάνω σε πάγο ή άλλη ολισθηρή επιφάνεια (δεν ξέρει πού θα καταλήξει και ποιες θα είναι οι συνέπειες), έτσι κι εδώ: οι μερικές εβδομάδες έγιναν ήδη τέσσερα χρόνια, με εκατοντάδες χιλιάδες θύματα και ανυπολόγιστες υλικές καταστροφές, με επιπτώσεις και παραφυάδες εμπορικές, οικονομικές, ενεργειακές, πολιτικές, ακόμη και εκκλησιαστικές, και χωρίς ορατό τέλος. Κυρώσεις επί κυρώσεων από τη μία, προσχηματικές συνομιλίες και διαπραγματεύσεις από την άλλη, πολεμικά δάνεια και ‘πακέτα’ βοήθειας, και μια συνεχιζόμενη ατμόσφαιρα εχθρότητος, καχυποψίας και παράνοιας, που την συντηρούν προσωπικοί εγωισμοί και οικονομικά και γεωστρατηγικά συμφέροντα. Και βέβαια την πληρώνουν άνθρωποι και από τις δυο πλευρές, που ίσως το μόνο τους όνειρο ήταν να ζήσουν τη ζωή τους με ειρήνη και ομόνοια.

     Μπορεί καμιά φορά να επιθυμούμε και να ευχόμαστε να παρενέβαινε ο Θεός σε τέτοιες καταστάσεις και με κάποιο θαύμα να επέβαλλε την ποθητή ειρήνη. Όμως ο Θεός προίκισε τον κάθε άνθρωπο, από μικρού έως μεγίστου, με το θεϊκό χάρισμα της ελεύθερης βούλησης. Αν κάτι δεν μπορεί, ή ακριβέστερα δεν θέλει να κάνει ο Θεός, είναι να παραβιάσει την βούληση αυτή. Διότι, κατά την λιτή διατύπωση του Αγ. Ιωάννου του Δαμασκηνού, «πάντα μέν ὅσα θέλει, δύναται, οὐχ ὅσα δὲ δύναται, θέλει· δύναται γὰρ ἀπολέσαι τὸν κόσμον, οὐ θέλει δε» [Έκδοσις ακριβής της Ορθοδόξου πίστεως, κεφ. 14]. Αν επιτρέπεται να πούμε, υποτάσσει την βούλησή Του (αφού «πάντας ἀνθρώπους θέλει σωθήναι») στην βούληση αυτών ακριβώς των ανθρώπων. Συνεπώς εμείς αποφασίζουμε και από εμάς εξαρτάται αν θα επιλέξουμε την ειρηνική διαβίωση ή την αμοιβαία (αυτο)καταστροφή μας, και φέρουμε ακέραια την ευθύνη των αποφάσεών μας.